Mehmet Fırat kimdir?

Fıkıh, Akaid, Kelâm ve Hadis Eğitim Araştırmaları Derneği (FAKİH-DER) Başkanı Mehmet Fırat, 1968 yılında Erzurum’un Karayazı ilçesine bağlı Çokreşi (Erenler) köyünde doğdu.
İlim ve şer‘î ilimlerle meşguliyetiyle tanınan bir aile ortamında yetişti. Babası Seyda Şeyh Şahâbeddin Efendi’nin yönlendirmesiyle, dedesi büyük âlim Şeyh Esad el-Ömerî el-Fârûkî el-Çokreşî’den intikal eden medresede, Osmanlı klasik usulüne göre İslami ilimler tahsiline başladı.
Daha sonra Doğu ve Güneydoğu Anadolu’daki çeşitli medreselerde eğitimini sürdürerek şer‘î ilimlerde icazet aldı. Sarf ve nahiv, fıkıh ve fıkıh usulü, tefsir, hadis, akaid, kelâm, mantık, münazara adabı ile İslam felsefesinin temel alanlarında ilmî formasyonunu tamamladı.
Geleneksel medrese eğitiminin yanı sıra akademik çalışmalarını da sürdürdü. Ürdün’de Belka Üniversitesi’nde, ardından Mısır’da el-Ezher Üniversitesi’nde Arap dili ve İslami ilimler alanlarında ilmi denklik diplomaları aldı. Ayrıca, merhum Şeyh Muhammed Ebû Hubze’nin talebelerinden olan Faslı Şeyh Bilâl et-Tancî’den, âlî isnadlarla hadis rivayeti icazeti alma şerefine nail oldu.
Suriye’de Yüksek İslami ve Arapça İlimler Enstitüsü’nden, tevhid ilmi alanında “el-Münâcâtü’l-Vustâ” adlı eser üzerine yaptığı yüksek lisans düzeyindeki çalışmasıyla akademik şer‘î ilimler genel icazetini aldı.
Uzun yıllar Fars dili ve klasik edebiyatı üzerine ihtisas yaptı; Sa’dî-i Şîrâzî’nin Bostân ve Gülistân adlı eserleri ile Mollâ Abdurrahman Câmî’nin Lüccetü’l-Esrâr ve Celâü’r-Rûh adlı eserleri üzerinde dersler verdi ve ilmî müzakerelerde bulundu.
Mehmet Fırat, ilmî faaliyetlerini eğitim, araştırma ve telif alanlarında sürdürmektedir. Asıl metoda dayalı İslami ilimlerin ihyasını amaçlayan FAKİH-DER’in başkanlığını yürütmektedir.
Aynı zamanda derneğe bağlı Şeyh Esad el-Çokreşî Medresesi’nde başmüderris olarak görev yapmakta; Ehl-i sünnet akaidine dair temel eserler, sarf ve nahiv metinleri, fıkhın ana kaynakları, tefsir ve hadis kitaplarının yanı sıra mukayeseli fıkıh, klasik mantık, felsefenin temel esasları ve Taceddin es-Sübkî’nin Cem‘u’l-Cevâmi‘ adlı fıkıh usulü eserini geleneksel medrese usulüne göre okutmaktadır.
Uzun yıllar ulusal radyo ve televizyon kanallarında ilmî ve fikrî programlara katılmış; çeşitli dergilerde makaleler kaleme almış; ümmet meseleleri, Tevhid, Islah ve Vahdet’e dayalı ilim metodunun savunulması ve çağdaş fikrî meydan okumalar üzerine sempozyum ve konferanslarda tebliğler sunmuştur.
Türkçe, Kürtçe, Arapça ve Farsça dillerini bilen Fırat, İstanbul’da ikamet etmekte olup evli ve dört çocuk babasıdır.
Eserleri
- Şeyh Esad el-Çokreşî’nin “Kürtçe Kasideleri” üzerine Arapça şerh
- Şeyh Muhammed Taha en-Nurşinî’nin “Mektubat” adlı eserinin Arapçadan Türkçeye tercümesi
- “Müslüman Ruhuna Zehir Üfleyenler” (Türkçe)
- “Anadolu’daki Modernizm Dalgasına Karşı Sünnet Müdafaası”
- “Küfür Diyarlarına Seyahat ve İkametin Hükmü” adlı eserin Türkçeye tercümesi
- Nadir Musa’nın “Namaz Kılan Erkek ve Kadınların Hataları” adlı eserinin Türkçeye tercümesi
- “Tevhid Esasında Şeyh Abdülkadir Geylani’nin Hayatı”
- “Âlim Şeyh Esad el-Çokreşî’nin Hayatı, İlmi Çalışmaları ve Menkıbeleri”
Hazırlık Aşamasındaki Çalışmaları
- Yusuf Suresi Tefsiri
- “Tevhid Münâcâtı”
محمد فرات
وُلِد محمد فرات عام 1968م في قرية الجقرشي (إرينلر) التابعة لقضاء قره يازي بولاية أرضروم.
نشأ في بيتٍ عُرف بالعلم والاشتغال بالمعرفة الشرعية، وبتوجيه من والده سيدا الشيخ شهاب الدين أفندي بدأ تحصيله للعلوم الإسلامية على الطريقة العثمانية التقليدية في المدرسة الموروثة عن جده العلامة الكبير الشيخ أسعد العمري الفاروقي الجقرشي.
ثم واصل دراسته في مدارس شرق وجنوب شرق الأناضول حتى نال الإجازة في العلوم الشرعية.
أتمّ تكوينه العلمي في علوم الصرف والنحو، والفقه وأصوله، والتفسير، والحديث، والعقيدة، وعلم الكلام، والمنطق، وآداب المناظرة، إضافة إلى مبادئ الفلسفة الإسلامية.
وإلى جانب دراسته التقليدية، تابع دراساته الأكاديمية في جامعة البلقاء بالأردن في اللغة العربية وآدابها، ثم في جامعة الأزهر الشريف بمصر في اللغة العربية والعلوم الإسلامية. كما تشرف بالحصول على إجازة في رواية الحديث بالأسانيد العالية من الشيخ بلال الطنجي المغربي، أحد تلامذة الشيخ محمد أبو خبزة رحمه الله.
ونال كذلك الإجازة العامة في العلوم الشرعية الأكاديمية من المعهد العالي للدراسات الإسلامية والعربية في سوريا، عبر دراسة مرحلة الماجستير على كتاب «المناجاة الوسطية» في علم التوحيد.
اختصّ لسنوات طويلة باللغة الفارسية وآدابها الكلاسيكية، واشتغل بالدراسة والتدريس على مؤلفات سعدي الشيرازي البستان والگلستان، وعلى كتب الملا عبد الرحمن الجامي لُجّة الأسرار وجَلاء الروح.
يواصل الشيخ محمد فرات نشاطه العلمي في مجال التدريس والبحث والتأليف، وهو رئيس جمعية الفقه والعقيدة والكلام والحديث للبحوث والتعليم (FAKİH-DER)، التي تُعنى بإحياء العلوم الإسلامية وفق المنهج الأصيل.
كما يشغل منصب رئيس المدرّسين في مدرسة الشيخ أسعد الجقرشي التابعة للجمعية، حيث يدرّس على المنهج التقليدي للمدارس الشرعية كتب العقيدة المعتمدة عند أهل السنة، ومتون النحو والصرف، وأمهات كتب الفقه، والتفسير والحديث، إضافة إلى الفقه المقارن، والمنطق الكلاسيكي، ومبادئ الفلسفة، وكتاب جمع الجوامع لتاج الدين السبكي في أصول الفقه.
شارك لسنوات طويلة في برامج علمية وفكرية عبر القنوات التلفزيونية والإذاعية الوطنية، وكتب مقالات في عدد من المجلات، كما قدّم بحوثاً وأوراقاً علمية في المؤتمرات والندوات حول قضايا الأمة، والدفاع عن منهج السنة، والتحديات الفكرية المعاصرة.
يتقن الشيخ محمد فرات اللغات التركية والعربية والفارسية والكردية. يقيم حالياً في إسطنبول، وهو متزوج وأب لأربعة أولاد.
ومن مؤلفاته:
- شرح «القصائد الكردية» للشيخ أسعد الجقرشي باللغة العربية
- ترجمة كتاب «المكتوبات» للشيخ محمد طه النورشيني من العربية إلى التركية
- · «دسّاسـو السُّمّ في عقول المسلمين» باللغة التركية
- · «الدفاع عن السنة في مواجهة موجة الحداثة في الأناضول»
- ترجمة كتاب «حكم السفر إلى ديار الكفر والسكنى بين ظهرانيهم» إلى اللغة التركية
- ترجمة كتاب «أخطاء المصلّين والمصلّيات» للأستاذ نادر موسى إلى اللغة التركية
- · «حياة الشيخ عبد القادر الجيلاني على أساس التوحيد».
- · «حياة العلّامة الشيخ أسعد الجقرشي وجهوده ومناقبه العلمية».
وله أعمال قيد الإعداد، منها:
- تفسير سورة يوسف
- · «مناجاة التوحيد».

